रामायणम्/सुन्दरकाण्डम्/सर्गः १०

From HinduismPedia
Jump to navigation Jump to search
The printable version is no longer supported and may have rendering errors. Please update your browser bookmarks and please use the default browser print function instead.

Template:रामायणम्/सुन्दरकाण्डम्

श्रीमद्वाल्मीकियरामायणे सुन्दरकाण्डे दशमः सर्गः ॥५-१०॥

तत्र दिव्य उपमम् मुख्यम् स्फाटिकम् रत्न भूषितम् ।
अवेक्षमाणो हनुमान् ददर्श शयन आसनम् ॥५-१०-१॥

दान्तकाञ्चनिचित्राङ्गेर्वैश्च वरासनैः ।
महार्हस्तरणोपेतैरुपपन्नम् महाधनैः ॥५-१०-२॥

तस्य च एकतमे देशे सो अग्र्य माल्य विभूषितम् ।
ददर्श पाण्डुरम् चत्रम् तारा अधिपति सम्निभम् ॥५-१०-३॥

जातरूपपरिक्षिप्तम् चित्रभानुसमप्रभम् ।
अशोकमालाविततम् ददर्श परमासनम् ॥५-१०-४॥

वाल व्यजन हस्ताभिर् वीज्यमानम् समन्ततः ।
गन्धैः च विविधैर् जुष्टम् वर धूपेन धूपितम् ॥५-१०-५॥

परम आस्तरण आस्तीर्णम् आविक अजिन सम्व्र्तम् ।
दामभिर् वर माल्यानाम् समन्ताद् उपशोभितम् ॥५-१०-६॥

तस्मिन् जीमूत सम्काशम् प्रदीप्त उत्तम कुण्डलम् ।
लोहित अक्षम् महा बाहुम् महा रजत वाससम् ॥५-१०-७॥

लोहितेन अनुलिप्त अन्गम् चन्दनेन सुगन्धिना ।
सम्ध्या रक्तम् इव आकाशे तोयदम् सतडिद् गुणम् ॥५-१०-८॥

वृतम् आभरणैर् दिव्यैः सुरूपम् काम रूपिणम् ।
सव्र्क्ष वन गुल्म आढ्यम् प्रसुप्तम् इव मन्दरम् ॥५-१०-९॥

क्रीडित्वा उपरतम् रात्रौ वर आभरण भूषितम् ।
प्रियम् राक्षस कन्यानाम् राक्षसानाम् सुख आवहम् ॥५-१०-१०॥

पीत्वा अपि उपरतम् च अपि ददर्श स महा कपिः ।
भास्करे शयने वीरम् प्रसुप्तम् राक्षस अधिपम् ॥५-१०-११॥

निह्श्वसन्तम् यथा नागम् रावणम् वानर उत्तमः ।
आसाद्य परम उद्विग्नः सो अपासर्पत् सुभीतवत् ॥५-१०-१२॥

अथ आरोहणम् आसाद्य वेदिका अन्तरम् आश्रितः ।
सुप्तम् राक्षस शार्दूलम् प्रेक्षते स्म महा कपिः ॥५-१०-१३॥

शुशुभे राक्षस इन्द्रस्य स्वपतः शयन उत्तमम् ।
गन्ध हस्तिनि सम्विष्टे यथा प्रस्रवणम् महत् ॥५-१०-१४॥

कान्चन अन्गद नद्धौ च ददर्श स महात्मनः ।
विक्षिप्तौ राक्षस इन्द्रस्य भुजाव् इन्द्र ध्वज उपमौ ॥५-१०-१५॥

ऐरावत विषाण अग्रैर् आपीडित क्र्त व्रणौ ।
वज्र उल्लिखित पीन अम्सौ विष्णु चक्र परिक्षितौ ॥५-१०-१६॥

पीनौ समसुजात अम्सौ सम्गतौ बल सम्युतौ ।
सुलक्षण नख अन्गुष्ठौ स्वन्गुली तल लक्षितौ ॥५-१०-१७॥

सम्हतौ परिघ आकारौ व्र्त्तौ करि कर उपमौ ।
विक्षिप्तौ शयने शुभ्रे पन्च शीर्षाव् इव उरगौ ॥५-१०-१८॥

शश क्षतज कल्पेन सुशीतेन सुगन्धिना ।
चन्दनेन पर अर्ध्येन स्वनुलिप्तौ स्वलम्क्र्तौ ॥५-१०-१९॥
उत्तम स्त्री विम्र्दितौ गन्ध उत्तम निषेवितौ ।
यक्ष पन्नग गन्धर्व देव दानव राविणौ ॥५-१०-२०॥

ददर्श स कपिः तस्य बाहू शयन सम्स्थितौ ।
मन्दरस्य अन्तरे सुप्तौ महा अर्ही रुषिताव् इव ॥५-१०-२१॥

ताभ्याम् स परिपूर्णाभ्याम् भुजाभ्याम् राक्षस अधिपः ।
शुशुभे अचल सम्काशः श्र्न्गाभ्याम् इव मन्दरः ॥५-१०-२२॥

चूत पुम्नाग सुरभिर् बकुल उत्तम सम्युतः ।
मृष्ट अन्न रस सम्युक्तः पान गन्ध पुरः सरः ॥५-१०-२३॥

तस्य राक्षस सिम्हस्य निश्चक्राम मुखान् महान् ।
शयानस्य विनिह्श्वासः पूरयन्न् इव तद् ग्र्हम् ॥५-१०-२४॥

मुक्ता मणि विचित्रेण कान्चनेन विराजता ।
मुकुटेन अपव्र्त्तेन कुण्डल उज्ज्वलित आननम् ॥५-१०-२५॥

रक्त चन्दन दिग्धेन तथा हारेण शोभिता ।
पीन आयत विशालेन वक्षसा अभिविराजितम् ॥५-१०-२६॥

पाण्डुरेण अपविद्धेन क्षौमेण क्षतज ईक्षणम् ।
महा अर्हेण सुसम्वीतम् पीतेन उत्तम वाससा ॥५-१०-२७॥

माष राशि प्रतीकाशम् निह्श्वसन्तम् भुजन्गवत् ।
गान्गे महति तोय अन्ते प्रसुतमिव कुन्जरम् ॥५-१०-२८॥

चतुर्भिः कान्चनैर् दीपैर् दीप्यमानैः चतुर् दिशम् ।
प्रकाशी क्र्त सर्व अन्गम् मेघम् विद्युद् गणैर् इव ॥५-१०-२९॥

पाद मूल गताः च अपि ददर्श सुमहात्मनः ।
पत्नीः स प्रिय भार्यस्य तस्य रक्षः पतेर् ग्र्हे ॥५-१०-३०॥

शशि प्रकाश वदना वर कुण्डल भूषिताः ।
अम्बाल माल्य आभरणा ददर्श हरि यूथपः ॥५-१०-३१॥

नृत्त वादित्र कुशला राक्षस इन्द्र भुज अन्कगाः ।
वर आभरण धारिण्यो निषन्ना दद्र्शे कपिः ॥५-१०-३२॥

वज्र वैदूर्य गर्भाणि श्रवण अन्तेषु योषिताम् ।
ददर्श तापनीयानि कुण्डलानि अन्गदानि च ॥५-१०-३३॥

तासाम् चन्द्र उपमैर् वक्त्रैः शुभैर् ललित कुण्डलैः ।
विरराज विमानम् तन् नभः तारा गणैर् इव ॥५-१०-३४॥

मद व्यायाम खिन्नाः ताः राक्षस इन्द्रस्य योषितः ।
तेषु तेष्व् अवकाशेषु प्रसुप्ताः तनु मध्यमाः ॥५-१०-३५॥

अङ्गहारैस्तथैवान्या कोवलैर्नृत्तशालिनी ।
विन्यस्तशुभसर्वाङ्गी प्रसुप्ता वरवर्णिनी ॥५-१०-३६॥

काचिद् वीणाम् परिष्वज्य प्रसुप्ता सम्प्रकाशते ।
महा नदी प्रकीर्णा इव नलिनी पोतम् आश्रिता ॥५-१०-३७॥

अन्या कक्ष गतेन एव मड्डुकेन असित ईक्षणा ।
प्रसुप्ता भामिनी भाति बाल पुत्रा इव वत्सला ॥५-१०-३८॥

पटहम् चारु सर्व अन्गी पीड्य शेते शुभ स्तनी ।
चिरस्य रमणम् लब्ध्वा परिष्वज्य इव कामिनी ॥५-१०-३९॥

काचिद् अम्शम् परिष्वज्य सुप्ता कमल लोचना ।
रहः प्रियतमम् गृह्य सकामेव च कामिनी ॥५-१०-४०॥

विपञ्चैइम् परिगृह्यान्या नियता नृत्तशालिनी ।
निद्रा वशम् अनुप्राप्ता सह कान्ता इव भामिनी ॥५-१०-४१॥

अन्या कनक सम्काशैर् म्र्दु पीनैर् मनो रमैः ।
मृदन्गम् परिपीड्य अन्गैः प्रसुप्ता मत्त लोचना ॥५-१०-४२॥

भुज पार्श्व अन्तरस्थेन कक्षगेन क्र्श उदरी ।
पणवेन सह अनिन्द्या सुप्ता मद क्र्त श्रमा ॥५-१०-४३॥

डिण्डिमम् परिग्र्ह्य अन्या तथैव आसक्त डिण्डिमा ।
प्रसुप्ता तरुणम् वत्सम् उपगूह्य इव भामिनी ॥५-१०-४४॥

काचिद् आडम्बरम् नारी भुज सम्भोग पीडितम् ।
कृत्वा कमल पत्र अक्षी प्रसुप्ता मद मोहिता ॥५-१०-४५॥

कलशीम् अपविद्ध्य अन्या प्रसुप्ता भाति भामिनी ।
वसन्ते पुष्प शबला माला इव परिमार्जिता ॥५-१०-४६॥

पाणिभ्याम् च कुचौ काचित् सुवर्ण कलश उपमौ ।
उपगूह्य अबला सुप्ता निद्रा बल पराजिता ॥५-१०-४७॥

अन्या कमल पत्र अक्षी पूर्ण इन्दु सद्र्श आनना ।
अन्याम् आलिन्ग्य सुश्रोणी प्रसुप्ता मद विह्वला ॥५-१०-४८॥

आतोद्यानि विचित्राणि परिष्वज्य वर स्त्रियः ।
निपीड्य च कुचैः सुप्ताः कामिन्यः कामुकान् इव ॥५-१०-४९॥

तासाम् एक अन्त विन्यस्ते शयानाम् शयने शुभे ।
ददर्श रूप सम्पन्नाम् अपराम् स कपिः स्त्रियम् ॥५-१०-५०॥

मुक्ता मणि समायुक्तैर् भूषणैः सुविभूषिताम् ।
विभूषयन्तीम् इव च स्व श्रिया भवन उत्तमम् ॥५-१०-५१॥

गौरीम् कनक वर्ण आभाम् इष्टाम् अन्तः पुर ईश्वरीम् ।
कपिर् मन्द उदरीम् तत्र शयानाम् चारु रूपिणीम् ॥५-१०-५२॥

स ताम् दृष्ट्वा महा बाहुर् भूषिताम् मारुत आत्मजः ।
तर्कयाम् आस सीता इति रूप यौवन सम्पदा ॥५-१०-५३॥

हर्षेण महता युक्तो ननन्द हरि यूथपः ।
आश्पोटयाम् आस चुचुम्ब पुच्चम् ।
ननन्द चिक्रीड जगौ जगाम।
स्तम्भान् अरोहन् निपपात भूमौ ।
निदर्शयन् स्वाम् प्रक्र्तिम् कपीनाम् ॥५-१०-५४॥

इति वाल्मीकि रामायणे आदि काव्ये सुन्दरकाण्डे दशमः सर्गः ॥५-१०॥

Page is sourced from

sa.wikisource.org रामायणम्/सुन्दरकाण्डम्/सर्गः १०